Boerkoos? Boer Wie?



Boerkozen waren kleinschalige groente- en fruitboeren die hoogtij vierden tot de jaren 70. Het was nog de tijd van kleinschalige landbouw met lokale afzetmarkt en eerlijke prijzen. De boerkozen bewerkten percelen van enkele tientallen aren of een paar hectaren, met diverse teelt. Zeer intensief en met de hand.

De naam ‘boerkoos’ werd vooral in de regio rond Brussel gebruikt, maar uiteraard kende elke regio in ons land zulke ‘warmoezeniers’. De boerkozen vonden hun afzet in de steden waarrond hun perceeltjes lagen. Voor dag en dauw trokken ze met paard en kar en later met vrachtwagentjes naar de vroegmarkten. Sommigen maten zich een specialisatie aan waarmee door verkoop aan restaurants in de stad meer geld te verdienen viel (grondwitloof, hopscheuten, asperges, aardbeien, meloenen, …).

De grootvader van zaakvoerder Johan Van Lier was boerkoos en stond tot 1958 op de vroegmarkt op de Brusselse Grote Markt. Na de Expo 58 verhuisde de vroegmarkt naar het Sint-Kathelijneplein/Vismet. Nog later naar Schaarbeek….

Na de Expo 58 zijn de warenhuizen opgekomen, de mondialisering en de industrialisatie van voeding en landbouw, de monoculturen, de veilingen en tot slot de verstedelijking en de gewestplannen waardoor de boerkozen zo goed als volledig uitstierven. "Mijn grootvader moest het overgrote deel van zijn gronden in Anderlecht afstaan voor de aanleg van de Brusselse Ring in 1973 en hield het dan voor bekeken", vertelt Johan. 

"Met de hernieuwde aandacht voor lokale voeding, met alle huidige korte keten-initiatieven, met stelselmatig nieuwe kleiner ingeschaalde (bio)boeren, nieuwe coöperaties rond de steden, … kan je onomwonden stellen dat de boerkozen van weleer langzaam aan het terugkeren zijn. Dat het respect van de consument voor de noeste arbeid van boer en tuinder opnieuw groeit. Daarom is de boerkoos, en zo ook mijn grootvader, de belichaming van onze missie en de inspiratie geweest voor onze naam."

"De naam ‘Boerkoos’ is een leuke, goedbekkende, frisse, wat geheimzinnige naam, maar dus ook een zeer bewust en persoonlijk gekozen naam. Het respect voor het werk van de boer die tegen de stroom durft op te varen, het kiezen voor wat goed en gezond is voor mens en milieu en het liefkozen van al wat oprecht is."

 



Annelies Backx - 14-03-2021